Gjeneralët e diplomatët e BE e NATO në Bosnjë takohen pas shqetësimeve se serbêt pro-Rusi synojnê shpërbërjen e vendit

Sarajevë, 14 maj, medial.mk/ – Krerët e misioneve paqeruajtëse të BE-së dhe NATO-s në Bosnjë dhe Hercegovinë (BiH) dhe diplomatêt e vendeve anêtare u takuan dje në Sarajevë për të diskutuar shqetësimet e sigurisë në vend, pasi autoritetet pro-ruse të rajonit serb, të cilat kohët e fundit kanë krijuar lidhje të ngushta edhe me qeverinë dhe bashkëpunëtorët e Donald Trump, po shtyjnë për shpërbërjen e vendit dhe pavarësinë e rajonit, raporton dtt-net.com, pêrcjellê medial.mk/.

Komandanti i EUFOR-it, Gjeneral Major Maurizio Fronda, bashkë-organizoi një Tryezë të Rrumbullakët të Ambasadorëve në Kampin Butmir së bashku me Komandantin e Shtabit të NATO-s në Sarajevë, duke bashkuar përfaqësuesit kryesorë ndërkombëtarë për diskutime të nivelit të lartë mbi "mjedisin e sigurisë" në Bosnjë dhe Hercegovinë, sipas një njoftimi për shtyp nga misioni EUFOR-ALTHEA.
Në takim morën pjesë Ambasadori i Bashkimit Evropian në BiH, Shkëlqesia e Tij Luigi Soreca dhe Kreu i Qelës së Mbështetjes së Angazhimit Politik të NATO-s (PESC) në BiH, Shkëlqesia e Tij. Vladimir Vučinić, midis 29 ambasadorëve të tjerë rezidentë dhe jo-rezidentë.

“Diskutimet u përqendruan në situatën aktuale në Bosnjë dhe Hercegovinë, si dhe në mjedisin më të gjerë të sigurisë rajonale dhe globale dhe implikimet e tyre të mundshme për stabilitetin në vend”, tha EUFOR.
Sipas njoftimit, pjesëmarrësit theksuan “rëndësinë e bashkëpunimit dhe koordinimit të vazhdueshëm midis partnerëve ndërkombëtarë” në mbështetjen e autoriteteve të Bosnjës dhe Hercegovinës.
“Tryeza e rrumbullakët theksoi një angazhim të përbashkët për të ruajtur stabilitetin, për të forcuar qëndrueshmërinë dhe për të siguruar një mjedis të sigurt për të gjithë qytetarët”, tha misioni paqêruajtês i BE-sê.
“Një porosi qendrore që del nga tryeza e sotme është e qartë dhe e pakundërshtueshëm: bashkësia ndërkombëtare mbetet e bashkuar fort në angazhimin e saj për të ruajtur paqen, stabilitetin dhe sigurinë në mbështetje të autoriteteve të Bosnjës dhe Hercegovinës. Në një kohë të pasigurisë gjeopolitike në rritje, dialogu i vazhdueshëm, bashkëpunimi dhe koordinimi midis partnerëve ndërkombëtarë mbeten thelbësorë”, u citua të ketë thënë Gjeneral Major Fronda EUFOR-ALTHEA

“Angazhimi përforcoi rolet e forta dhe plotësuese të EUFOR-it dhe Shtabit të NATO-s në Sarajevë në përputhje me Marrëveshjen Berlin Plus, si dhe të komunitetit më të gjerë ndërkombëtar, në ruajtjen e stabilitetit në të gjithë Bosnjën dhe Hercegovinën. Dialogu dhe bashkëpunimi i vazhdueshëm mbeten thelbësorë në adresimin e sfidave aktuale dhe të reja”, thuhet nê deklaratê.
Qeveria pro-ruse e rajonit Serb tê BeH ka angazhuar kompaninë e lobimit me seli në Kanada, Dickens & Madson (Canada) Inc., të një biznesmeni izraelito-kanadez në shtator 2025 për një periudhë dyvjeçare, duke kërkuar “të sigurojë mbështetjen e Shteteve të Bashkuara dhe të marrë pavarësinë nga Bosnja dhe Hercegovina”, tregon një dosje regjistrimi e kompanisë në departamentin e Drejtësisë të SHBA-së të tetorit 2025.
Marrëveshja e konsulencës e nënshkruar nga Presidenti i kompanisë me seli në Montreal, Ari Ben-Menashe, dhe përfaqësuesi i entitetit serb në Vjenë (Austri), Mladen Filipovic, më 6 shtator 2025, thotë gjithashtu se kompania do të lobojë për të “siguruar mbështetjen e qeverisë së Shteteve të Bashkuara për të shkarkuar Christian Schmidt si Përfaqësues i Lartë në Bosnjë dhe Hercegovinë” dhe “për revokimin e të gjitha Sanksioneve të Departamentit të Thesarit të SHBA-së (OFAC) dhe çdo sanksioni tjetër, sanksione personale dhe familjare, interesa biznesi, bashkëpunëtorë dhe për këdo ose çdo entitet të specifikuar si ‘AKTORË TË RËNDËSISHËM QË KONTRIBUOJNË NË RRJETIN FINANCIAR TË DODIKUT’, si dhe ata të sanksionuar si “ORGANIZATORË TË DITËS SË REPUBLIKËS SË RSPIQE”, sipas dosjes nga Akti i Regjistrimit të Agjentëve të Huaj të Departamentit të Drejtësisë të SHBA-së (FARA).
Schmidt javën e kaluar njoftoi dorëheqjen e tij dhe BE tani po kërkon një zëvendësim. Qeveria e Trump pritet gjithashtu të ketë kandidatin e vet, sipas përfaqësueses së SHBA-së në Kombet e Bashkuara, Tammy Bruce, e cila i tha Këshillit të Sigurimit të OKB-së tê martên se një i ri duhet të ketë rol "shumë më tê kufizuar dhe me më pak përgjegjësi" sesa kishte Schmidt e tê tjerêt para tij.

Ndryshe nga fuqitë perëndimore, Rusia dhe Kina duan që zyra e drejtuar nga Schmidt të mbyllet përgjithmonë, pasi të dyja palët mbështesin hapur autoritetet e entitetit serb, veçanërisht Moska.
Qeveria e Donald Trump i dha fund sanksioneve ndaj rreth 30 zyrtarëve të entitetit serb, përfshirë ish-Presidentin e tij Milorad Dodik, dhe rreth 30 kompanive të lidhura me të dhe partinë e tij qeverisëse SNSD më 29 tetor 2025, në më pak se dy muaj pas marrëveshjes dyvjeçare tê qeverisê sê rajonit serb me kompaninê kanadeze tê pronarit me origjinê e shtêtêsi poashtu nga Israeli.
Dodik dhe të tjerë ishin nën sanksione të vendosura nga qeveria e Joe Biden për shkak të politikave separatiste.

Pas heqjes nga lista e sanksioneve, Dodik dhe bashkëpunëtorët e tij më të ngushtë udhëtuan për në Uashington, ku u takuan me disa anëtarë të kabinetit të Trump, përfshirë Sekretaren e Shtypit Karoline Leavitt dhe Sekretarin e Mbrojtjes/Luftës Pete Hegseth. Para mbërritjes së Dodik në Uashington, bashkëpunëtorja e tij më e ngushtë dhe anëtare e Presidencës trepalëshe të BiH, Zeljka Cvijanovic, u takua gjithashtu me Sekretarin e Tregtisë Howard Lutnick.

Djali i Trump, Donald Trump Jr., ishte muajin e kaluar në entitetin serb me ftesë të djalit të Dodikut, përveç disa njerëzve të afërt me rrethin e Trumpit në tetor të vitit të kaluar.
Djali i Dodikut, Igor, ishte në organizatën Trump Tower në New York gjatë fundjavës.

Anëtarja serbe e presidencës trepalëshe të BiH është gjithashtu këtë javë në Washington, ku thotë se po takohet me kompani amerikane për marrëveshje biznesi.
Në të njëjtën kohë, Dodik dhe bashkëpunëtorët e tij morën pjesë në paradën e 9 majit në Moskë me ftesë të Putinit.

Dodik njoftoi dje një vizitë të mundshme të Putinit në rajonin serb këtë vit me rastin e shenjtërimit të tempullit ruso-serb në Banja Luka (kryeqyteti i rajonit serb), "një projekt që tregon simbolikisht lidhjet e forta të dy kombeve vëllazërore, serbe dhe ruse", sipas partisë së tij SNSD.

Dodik ka thënë shumë herë se kthimi i Trump në Shtëpinë e Bardhë për një mandat të dytë do të ishte koha më e mirë për të shpallur pavarësinë e rajonit serb dhe shkêputjen nga BiH. / medial.mk/