Sllavevski: Banka Qendrore duhet t’i kushtoj vëmendje stabilitetit të çmimeve

Shkup, 2 Tetor – Ish ministri i financave Trajko Sllavevski vlerëson se zgjidhja e përkohshme kundër rritjes së inflacionit është rritja e normave të interesit dhe se sipas tij, ajo duhet të jetë të paktën një pikë më e lartë se ajo që quhet inflacion bazë. Sllavevski tha se Banka Qendrore duhet t’i kushtojë më shumë vëmendje qëllimit të saj parësor, që është, stabiliteti i çmimeve,

Z. Sllaveski, tani ju pyes si ekonomist dhe si ish-ministër i financave. Inflacioni në gusht ka arritur pothuajse në 17 për qind, ushqimet janë 25 për qind më të shtrenjta krahasuar me të njëjtin muaj të vitit të kaluar. Në luftën kundër inflacionit, Banka Popullore rriti normat bazë të interesit në tre për qind. Pak ditë më parë ju deklaruat se kjo nuk mjafton. Sa duhet të jenë?

Trajko Sllavevski, Ish ministër i financave: Ekziston një mendim se nëse doni ta thyeni shtyllën kurrizore të inflacionit, për ta luftuar inflacionin, norma e interesit duhet të jetë të paktën një pikë më e lartë se ajo që quhet inflacion bazë, dhe inflacioni bazë është fitimi kur në përllogaritjen e Indeksi total të normës së inflacionit lë jashtë çmimet e bursës të ushqimit dhe energjisë ndaj të cilave nuk mund të ndikoni. Sipas disa vlerësimeve ndërkombëtare, nga 17 për qind në vendin tonë, rreth 13 për qind është inflacioni bazë, që do të thotë se është rezultat apo për shkak të faktorëve të brendshëm. Pra nuk është për shkak të faktorëve të importuar siç na bind qeveria, Banka Qendrore dhe disa ekspertë proqeveritar etj. Pra, mendoj se kjo gjendje e normave relativisht të ulëta të interesit do të thotë se, edhe pse tani flitet për vendosjen e taksave të reja dhe rritjen e normave të taksave, gjë që ndoshta nuk do të ndodhë nga 1 janari i vitit të ardhshëm, kursimtarët paguajnë taksë të lartë inflacioni. Ja një shembull, nëse keni kursyer 1000 denarë, për një vit humbisni 15 për qind të vlerës, ato 1000 denarë pas një viti vlejnë 850 denarë.

Rritja e normave të interesit do t’i mbrojë kursyesit, por si do të ndikojë në biznes? Sepse kur ato shtrenjtohen, ndoshta i bëjnë presion ekonomisë?

Trajko Sllavevski, Ish Ministër i financave: Nuk ka përgjigje të lehtë, në një moment duhet paguar çmimi, të paktën në afat të shkurtër, sepse mbajtja e një norme të lartë të inflacionit nuk i sjell dobi biznesit. Në kushtet e inflacionit planifikimi është thuajse i pamundur, andaj nëse në një farë mënyre pasohet nga një krizë tjetër energjetike, pasiguri të tjera, çmimi i lartë i energjisë elektrike, mendoj se Banka Qendrore duhet t’i kushtojë më shumë vëmendje qëllimit të saj parësor, që është, stabiliteti i çmimeve, dhe natyrisht si qëllim dytësor është mbështetja e politikave ekonomike që çojnë në ruajtjen e aktivitetit ekonomik në vend.