Shkup, 1 prill – Nuk ndalojnë reagimet pas publikimit të të dhënave nga Regjistrimi i popullsisë, amvisërive dhe banesave, i cili është bërë në shtator të vitit të kaluar. Disa nga partitë politike dje dolën me vërejtje për rezultatet e Regjistrimit, e disa me vlerësime pozitive. Opozita paralajmëron regjistrimin elektronik sepse beson se regjistrimi nuk jep një pasqyrë reale të popullsisë, ndërsa për partitë në pushtet është bërë një regjistrim i suksesshëm në përputhje me praktikat botërore dhe standardet e Eurostat-it, që është bazë për të ardhmen ekonomike dhe. politikat e zhvillimit.
Drejtori i Entit Shtetëror për Statistikë, Apostol Simovski, nga ana tjetër, thotë se rëndësia e të dhënave nuk mund të kontestohet për shkak të pakënaqësisë nga vetë shifrat.
Komentet për nënpërfaqësimin e disa bashkësive etnike në regjistrim apo mospranimin e rezultateve nga ana e tyre, sipas Simovskit, janë krejtësisht të pajustifikuara, sepse vërehet një rënie në të gjitha grupet.
“Regjistrimi tregoi se ka një rënie të popullsisë, por detyrimi ynë si ESHS është që të japim gjendjen reale sipas përcaktimit të popullsisë rezidente. Nëse bëjmë krahasim me regjistrimin e fundit, kemi 185.834 banorë më pak dhe kjo vërehet në të gjitha bashkësitë etnike, tha Simovski në deklaratën e dhënë për MIA-n.
VMRO-DPMNE doli me qëndrim që ditën e shpalljes së rezultateve, duke paralajmëruar se do të bëjë regjistrim elektronik kur të vijë në pushtet, pasi sipas tyre, regjistrimi i kryer nuk është i plotë dhe nuk jep pasqyrë të plotë të popullsisë. Për Lidhjen demokratike, rezultatet e Regjistrimit nuk pasqyrojnë realitetin, e Majta refuzoi t’i pranonte duke i cilësuar si “300 mijë qytetarë të padeklaruar”, ndërsa Partia Socialiste e konsideron “të paplotë, manipulues dhe në dëm të interesave kombëtare të qytetarëve”.
Regjistrimi është gjithashtu i diskutueshëm dhe antikushtetues për Aleancën për Shqiptarët. Sipas kryetarit të partisë Zijadin Sela, është dashur të ekzistojë një komision që do t’i përpunonte të dhënat dhe do t’i shpallte opinionit publik dhe është kontestuese se në regjistrim kanë qenë myslimanët maqedonas, por jo në rezultate.
Për partinë GROM regjistrimi nuk është i plotë dhe jo më shumë se 130 mijë qytetarë mund të qëndrojnë të panënshkruar.
“Mos listoni më shumë se 130 mijë njerëz se çfarë kombësie janë, dhe në të njëjtën kohë të dini për ta nëse kanë arsim të lartë, të mesëm apo fillor, kush është mjek, jurist, punëtor i përgjithshëm, ndërsa thjesht të mos e dini se cilit komunitet etnik i takon, cila është gjuha e tij amtare dhe çfarë gjuhe flitet në shtëpi në familje, është mollë sherri që me vetëdije e luan qeveria, tha Lupço Prenzov nga GROM, duke kërkuar formimin e menjëhershëm të grupeve punuese që do të numërojë këta 130 mijë qytetarë. Më pas, sipas Prenzov, do të ketë shifra relevante për Regjistrimin.
Lëvizja BESA tha se regjistrimi është dhe duhet të mbetet vetëm një proces statistikor dhe të drejtat kolektive juridiko-kushtetuese të bashkësive etnike, në këtë rast të shqiptarëve, duhet të dalin nga numri i banorëve që janë shtetas të vendit, e jo nga numri i banorëve rezidentë në vend.
Lideri i BDI-së, Ali Ahmeti, reagimet e disa partive politike i vlerësoi si betejë për pikë politike.
“Kryerja e regjistrimit të popullsisë në vend nuk duhet të kthehet në një betejë të pakuptimtë ndëretnike. Kjo ndërmarrje statistikore menaxhohet dhe monitorohet nga institucionet përkatëse të KB-së, nga ekspertë të fushës së statistikave dhe ky është rezultati. Këto rezultate janë mbështetur politikisht nga Bashkimi Evropian, Shtetet e Bashkuara të Amerikës, tha Ahmeti, duke u bërë apel të gjitha partive politike që të mos politizojnë të gjithë situatën.
Sipas tij, është vetëm çështje kohe që të hapet Kushtetuta “të hiqet shtesa 20 për qind”.
Edhe zëvendëskryeministri për Çështje Evropiane Bojan Mariçiq bëri thirrje dje që të mos përdoret Regjistrimi për pikë politike.
“Disa parti politike tentojnë ta përdorin regjistrimin për qëllime politike ose për të mbledhur pikë politike, dhe nga ana tjetër kujtojmë se disa nga partitë në Parlament, veçanërisht ato me qëndrime më radikale dhe partitë jashtë Parlamentit që sot kritikojnë regjistrimin, kanë bërë thirrje për bojkot në atë periudhë, tha Mariçiq në një intervistë për TV Shenja.
Për zëvendëskryeministrin për Çështje Ekonomike Fatmir Bytyqi, nga ana tjetër, të dhënat e regjistrimit vijnë në kohën e duhur dhe janë pikënisje për krijimin e politikave të ardhshme që duhet t’i mbajnë qytetarët në vend.
“Të dhënat dhe rezultatet e regjistrimit i shoh si shifra në të cilat duhet të punojmë të gjithë së bashku. Të punojmë për të gjithë bashkëqytetarët tanë që fatkeqësisht në këto 20 vite nuk na kanë lënë për të krijuar një të ardhme më të mirë që ata të kthehen, të punojmë për brezat tanë, për fëmijët tanë që të mos ikin që pas 10 vitesh të pendohemi që ata ikën. Dhe kjo për mua është më e rëndësishmja nga rezultatet e regjistrimit”, tha dje Bytyqi.
Sipas presidentit Stevo Pendarovski, është bërë regjistrim me të gjitha pamjet, i cili i respekton standardet më të larta të regjistrimit që i ka BE-ja, dhe vetë fakti që kemi regjistrim pas 20 vitesh është sukses më vete.
Shtatë për qind në regjistrimin që shkaktoi më shumë polemika, sipas Pendarovskit, është rezultat i numrit të subjekteve politike.
Një pjesë e konsiderueshme prej nesh, ato shtatë e sa për qind që nuk mbulohen, fatkeqësisht janë rezultat i bojkotit të subjekteve politike. Është e qartë se kjo ka pasur efekt në disa pjesë të vendit. Natyrisht, nuk duhet përjashtuar si një faktor shtesë për atë përqindje dhe për pandeminë, tha dje kreu i shtetit, duke shtuar se ajo që di nga bisedat me ekspertët është se nuk ka regjistrim në Evropë dhe më gjerë që nuk ka një numër të caktuar të njerëzve që nuk përfshihen në regjistrim.
Regjistrimi është bërë nga 5 deri më 30 shtator të vitit të kaluar dhe rezultatet kanë treguar se në krahasim me vitin 2002 kur është bërë regjistrimi i fundit, numri i përgjithshëm i popullsisë është zvogëluar për 185.834 persona ose 9.2 për qind. Në vend jetojnë 1,836,713 banorë, prej të cilëve 58,44 për qind janë maqedonas, 24,3 për qind shqiptarë, 3,86 turq, 2,53 romë, 0,47 vlleh, 1,3 serbë dhe 0,87 boshnjakë.
Popullsia e përgjithshme është 2,097,319. Popullsia rezidente është 1,836,713, ndërsa popullsia jorezidente është 260,606.
Regjistrimi u krye me protokolle të rrepta shëndetësore dhe në kushte të pandemisë KOVID, sipas një metodologjie të re të EUROSTAT-it dhe për herë të parë me një model të kombinuar – përveç mbledhjes së të dhënave direkt nga popullata në terren, u përdorën edhe të dhëna nga të ashtuquajtura- baza të pararegjistrimit, ku me futjen e numrit amë të qytetarit në aplikacionin e regjistrimit, tërhiqeshin automatikisht të gjitha të dhënat që ekzistojnë për atë person në bazat e të dhënave në vend.
